Explosievenopruiming

De gevolgen van de Tweede Wereldoorlog zijn op zee nog altijd merkbaar. Explosieven uit deze periode liggen namelijk verspreid over de hele Noordzee.  Regelmatig worden ze opgevist. Dit dient aan de Kustwacht gemeld te worden. Defensie zorgt daarna voor het vernietigen van de explosieven.

Een speciaal schip, een zogeheten mijnenjager, van de marine ruimt een explosief op zee. Daarbij ontstaat een grote waterzuil.

Gevaar

Op de zeebodem liggen nog allerlei soorten munitie afkomstig uit de Tweede Wereldoorlog. Het gaat onder andere om zeemijnen, vliegtuigbommen, torpedo’s, granaten, mortieren en dieptebommen. Als vissers- of werkschepen op zee onverwachts explosieven boven water halen, vormt dat een gevaar voor de bemanning en het schip. Door de langdurige ligging op de zeebodem zijn deze explosieven instabiel en gevaarlijk.

Neem veiligheidsmaatregelen bij (mogelijke) vondst explosief

Als je bijvoorbeeld bij het vissen of baggeren een (mogelijk) explosief uit zee haalt, neem dan de volgende veiligheidsmaatregelen:

  1. Haal het explosief zo voorzichtig mogelijk en zonder stoten aan boord en zet het vast.
  2. Verplaats het daarna niet meer en voorkom schokken die mogelijk het ontstekingsmechanisme activeren.
  3. Houd het explosief nat, dek het af met een zeil, voorkom een toename aan warmte en beperk de trillingen zoveel mogelijk in afwachting van de komst van de maritieme explosievenexperts.
  4. Rook niet en vermijd open vuur bij het explosief.
  5. Laat niemand zelf het explosief of onderdelen daarvan demonteren.
  6. Neem direct contact op met de Kustwacht.

Deze maatregelen verkleinen de risico’s voor het schip en de bemanningsleden. Het is wettelijk verboden om zonder toestemming van de autoriteiten met explosieven een haven binnen te varen. Schakel daarom de Kustwacht in.

Een vissersschip viste een zeemijn op. De Kustwacht en Defensie werden gealarmeerd. Het duikvaartuig Argus van de Koninklijke Marine nam het explosief over. De Argus bracht de mijn vervolgens naar een veilige locatie om deze te vernietigen.

Meld een (mogelijk) explosief

De volgende informatie is belangrijk om aan de Kustwacht door te geven:

  1. Nationaliteit vaartuig, scheepsnaam, visserijmerk en radioroepnaam.
  2. Geografische positie waar u het explosief heeft opgevist.
  3. Duidelijke beschrijving van het explosief, zoals vorm, afmeting en bijzondere kenmerken (gebruik de explosievenkaart als hulpmiddel en vermeld het type explosief en het herkenningsnummer).
  4. Veiligheidsmaatregelen die u zelf heeft genomen.
  5. Plaats waar het explosief zich momenteel bevindt (bijvoorbeeld aan dek, of onder water).
  6. Voorgenomen aanloophaven en geschatte tijd van aankomst.
  7. Digitale foto’s voor zover mogelijk.

Gooi explosieven niet terug in zee

Het is niet de bedoeling dat explosieven terug in zee worden gegooid. Naast dat het risico’s oplevert voor het schip en de bemanning, vergroot dit het risico voor anderen met de kans op ontploffing als zij het explosief opnieuw aanraken. Het teruggooien van explosieven in zee mag alléén gebeuren in overleg met de Kustwacht en de maritieme explosievenexperts van Defensie.

Indien toestemming voor het teruggooien in zee van het explosief

Wordt het toegestaan, maak dan een sonarboei vast voordat het mogelijke explosief overboord wordt gezet. Visserij Corporaties verstrekken gratis sonarboeien. Zonder sonarboei is het terugvinden van het explosief nagenoeg onmogelijk door de veelal zanderige bodemcondities en het getij. Door bewegingen op de zeebodem verdwijnen de explosieven weer gemakkelijk onder het zand. Defensie beschikt over sonarapparatuur en kan dankzij uw boei het explosief vinden en onschadelijk maken.

Vergoeding

Voor het opvissen van een explosief krijgt u een vergoeding, zoals vastgelegd in de ‘Bijdrageregeling opgeviste explosieven’. Deze bedraagt € 181,51 bruto. Vist u in dezelfde week meerdere explosieven op, dan ontvangt u voor deze explosieven € 45,38 bruto per stuk. Per jaar ontvangt u per schip maximaal € 2.268,90. Rijkswaterstaat keert de genoemde bedragen aan u uit. Er zijn een aantal criteria waarop de Kustwacht bepaalt of u voor een vergoeding in aanmerking komt:

  1. U bevindt zich in de Nederlandse visserijzone.
  2. U bevindt zich buiten een munitiestortplaats of een oefengebied van het ministerie van Defensie.
  3. U bevindt zich op een Nederlands geregistreerd vissersvaartuig, of op een vissersvaartuig dat geregistreerd staat in de Europese Unie en dat mag vissen in de Nederlandse visserijzone.
  4. U heeft een explosief opgevist uit de Eerste of Tweede Wereldoorlog en het bevindt zich op dek.
  5. U heeft direct contact opgenomen met de Kustwacht.
  6. U geeft Defensie de gelegenheid het explosief van u over te nemen of ter plaatse onschadelijk te maken.
  7. U volgt eventuele aanwijzingen van de Kustwacht en Defensie op.

Contactgegevens Kustwacht

Noodnummer: 0900-0111
Operationeel nummer: +31 (0) 223 - 54 23 00
Radio:
Permanente luisterwacht op VHF-kanaal 16
DSC: VHF-channel 70 en MF 2187,5 kHz
MMSI-nummer: 002442000
SAR Callsign: Den Helder Rescue

Meer informatie

Informatie speciaal voor

Terug naar boven