Kustwacht en Inspectie Overheidsinformatie en Erfgoed beschermen samen wraklocaties in de Noordzee

Schat aan informatie

Een scheepswrak dat al tientallen jaren op de bodem van de Noordzee ligt, bevat een schat aan informatie. Over de scheepvaart, scheepsbouw, weersomstandigheden en natuur bijvoorbeeld. Om ervoor te zorgen dat die wrakken en alle waardevolle informatie die ze herbergen behouden blijven, gelden strikte regels voor duiken bij scheepswrakken.

Maritiem erfgoed beschermen

De Inspectie Overheidsinformatie en Erfgoed (OE) is verantwoordelijk voor het beschermen van ons maritiem erfgoed. Maar die toezichtstaak voert de Kustwacht al jarenlang uit. De Inspectie OE valt onder het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW). Officieel maakt dit ministerie geen onderdeel uit van het samenwerkingsverband van zes ministeries waarvoor de Kustwacht taken uitvoert.

Inspectie als opdrachtgever

Maar sinds 2021 is OCW wel opdrachtgever van de Kustwacht. Daardoor is de samenwerking tussen beide organisaties intensiever geworden, vertelt Rouby, beleidsadviseur bij de Kustwacht: “Mijn douanecollega Ybele van het Maritiem Informatie Knooppunt zette zich al langer in voor de bescherming van maritiem erfgoed. Ik ben blij dat we met de blijvende samenwerking tussen de Inspectie OE en de Kustwacht voortbouwen op zijn werk. De samenwerking is een erkenning voor de maritieme schatten op de bodem van de Noordzee. Bovendien zijn de wensen van OCW en de Inspectie OE goed in te passen in het werk van de Kustwacht.”

Data-analist brengt inhoudelijke vakkennis naar Kustwacht

Toch leidde de inzet van een data-analist van de Inspectie OE bij de Kustwacht pas echt tot een diepere laag in de samenwerking. Sinds januari 2026 werkt Florian als data-analist namens de Inspectie OE bij de Kustwacht. Hij werkt in een veelzijdig team van data-analisten dat zich inzet voor alle Kustwachttaken. “Omdat mijn inhoudelijke vakkennis ligt bij maritiem erfgoed, is het een belangrijk onderdeel van mijn werk. Maar mijn inzet is breder dan dat; ik houd me ook bezig met de andere taken.”

Verstoring voorkomen, pakkans vergroten

Florian vertelt dat hij met zijn analyses onder meer scheepsbewegingen rond wraklocaties in kaart brengt. Die analyses geven inzicht in de wraklocaties die risico lopen op verstoring. “We kunnen nu makkelijker locaties vaststellen waar waarschijnlijk naar wrakken wordt gedoken. Daardoor kunnen we slimmer en gerichter toezicht inzetten. Voorheen was het eigenlijk alleen mogelijk om te reageren op incidenten, nu kunnen we proactief toezicht houden op locaties met een hoog risico. Zo voorkomen we dat maritiem erfgoed wordt verstoord én vergroten we de pakkans.”

Voorheen konden we alleen reageren op incidenten, nu kunnen we proactief toezicht houden.

Florian, data-analist

Krachten bundelen

Het succes van de samenwerking zit hem in de verbinding tussen de Inspectie OE en de Kustwacht. Waar de Kustwacht beschikt over moderne waarnemingssystemen en operationele middelen, heeft de Inspectie OE vooral veel kennis over erfgoedlocaties en regelgeving. Door die krachten te bundelen, wordt het mogelijk om de scheepswrakken in de Noordzee heel effectief in de gaten houden.

Uitbouw data-analyse bij de Kustwacht

De inzet van data-analyses voor het toezicht op wraklocaties wordt de komende tijd uitgebouwd met meer datastromen, scherpe analyses en heldere werkprocessen. Florian vat het treffend samen: “Uiteindelijk draait het erom dat je samen sneller de juiste keuzes kunt maken en je mensen op zee inzet daar waar het écht nodig is.” Met de inzet van data en de versterking van de samenwerking lijkt die ambitie dichterbij dan ooit.